Na szczęście obywatele Polski – zgłoszeni lub mający prawo do ubezpieczenia zdrowotnego – mogą korzystać w krajach Unii Europejskiej z publicznej opieki medycznej na zasadach takich samych jak ich obywatele.
Wystarczy bezpłatna karta EKUZ. Warto dowiedzieć się, co obejmuje i wyrobić sobie taką kartę. Niekiedy jednak potrzebne będzie większe zabezpieczenie. Dlatego warto oprócz EKUZ mieć ubezpieczenie podróżne, by jeszcze lepiej zadbać o swoje zdrowie, ale też o finanse, jeśli np. Stanie się coś z bagażem, sprzętem sportowym czy wypożyczonym samochodem.
Co to jest EKUZ i jak działa podczas podróży zagranicznej?
EKUZ to Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego. Możesz ją wyrobić, kiedy wyjeżdżasz za granicę do jednego z krajów Unii Europejskiej. Możesz jej używać podczas podróży wakacyjnych, wyjazdu do szkoły lub wyjazdu służbowego, jeśli pracodawca oddelegował Cię do pracy zagranicznej na mniej niż rok. Musisz być jednak osobą zgłoszoną do ubezpieczenia zdrowotnego lub mieć prawo do świadczeń zdrowotnych finansowanych przez państwo. Pamiętaj również, że karta EKUZ jest ważna tylko z dowodem osobistym.
Dlaczego wyrobienie Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego przed wyjazdem za granicę jest tak ważne? Uprawnia ona do leczenia w większości krajów europejskich bez konieczności pokrywania kosztów (z wyjątkiem sytuacji, kiedy w danym miejscu obowiązuje dopłata do publicznych świadczeń medycznych, np. 30% honorarium lekarza we Francji). Obowiązuje w takich krajach jak:
- Wielka Brytania,
- Szwajcaria,
- Norwegia,
- Liechtenstein,
- Islandia,
- wszystkie kraje należące do Unii Europejskiej,
- kraje na terytoriach zamorskich: Gwadelupa, Martynika, Reunion, St. Pierre-et-Miquelon i Gujana Francuska, Azory, Madera, Majorka, Wyspy Kanaryjskie.
Wydanie karty EKUZ jest bezpłatne. Wraz z nią zyskujesz prawo do leczenia na takich samych zasadach jak obywatele danego kraju. Czasami koszty zostaną rozliczone od razu, ale w niektórych przypadkach konieczne będzie opłacenie leczenia i złożenie wniosku o refundację (znajdziesz go na stronie NFZ). Pamiętaj też, aby sprawdzić, czy lekarz za granicą ma umowę z ubezpieczycielem. Tylko w takim wypadku nie zapłacisz lub otrzymasz zwrot kosztów.
Ochrona z EKUZ jest przydatna, ale też ograniczona. Nie obejmuje m.in. leczenia w krajach spoza listy, czy pokrycia wydatków na powrót do kraju z powodu nagłego zachorowania (wyjątkiem jest, gdy potrzeba długotrwałego i kosztownego leczenia, a transport do Polski jest tańszy). Karta nie zadziała także w przypadku, gdy potrzebna jest pomoc ratowników górskich czy dojdzie do śmierci i trzeba np. przetransportować ciało do Polski.
Karta EKUZ wydawana jest indywidualnie. Z takiej ochrony mogą korzystać również dzieci- każdemu z nich również należy wyrobić osobną kartę. Wniosek turystyczny możesz złożyć on-line przez IKP, mojeIKP lub ePUAP, ewentualnie osobiście w oddziale NFZ, wysyłając pocztą lub drogą mailową (w takim wypadku potrzebne będzie złożenie podpisu elektronicznego). Kartę możesz otrzymać od ręki, jeśli złożysz wniosek osobiście. W innym przypadku poczekasz do 5 dni (do kilkunastu dni w okresie od czerwca do września). EKUZ wydawana jest na określony czas, ale okres ważności zależy od wieku i indywidualnej sytuacji ubezpieczeniowej. Możesz też stracić do niej prawo, kiedy:
- zakończysz pracę na podstawie umowy o pracę, umowy zlecenia, mianowania (dotyczy też żołnierzy i funkcjonariuszy),
- przejdziesz na bezpłatny urlop,
- zawiesisz lub zakończysz działalność gospodarczą,
- stracisz status rolnika lub osoby bezrobotnej,
- utracisz prawo do emerytury, renty lub innego świadczenia społecznego albo zostanie ono zawieszone,
- rozwiążesz umowę dobrowolnego przystąpienia do ubezpieczenia zdrowotnego NFZ.
Czym jest ubezpieczenie podróżne i jaki ma zakres?
Ubezpieczenie podróżne (inaczej nazywane turystycznym) to prywatne, dobrowolne ubezpieczenie, które chroni Cię na wypadek nieprzewidzianych zdarzeń w trakcie wyjazdu. Jej celem jest zabezpieczenie finansowe w razie nagłych sytuacji, takich jak np. choroba, wypadek, kradzież, utrata bagażu, odwołanie lotu. Dotyczy nie tylko kwestii zdrowotnych (jak karta EKUZ), ale ma od niej znacznie szerszy zakres. Zależy on oczywiście od tego, jaką ofertę oraz jaki wariant wybierzesz. Często ubezpieczyciele dają możliwość rozszerzenia zakresu o umowy dodatkowe. Na przykładzie ubezpieczenia na wyjazd za granicę w Allianz taka polisa może objąć:
- koszty leczenia w podróży,
- poszukiwanie i ratownictwo,
- transport,
- NNW, czyli następstwa nieszczęśliwych wypadków (uszczerbek na zdrowiu, śmierć),
- OC w życiu prywatnym,
- bagaż podróżny i zwrot kosztów w przypadku opóźnienia jego dostarczenia,
- assistance w podróży.
Taki sam zakres dotyczy też ubezpieczenia podróży krajowej Allianz. Obie polisy można jeszcze rozszerzać o:
- ubezpieczenie zniesienia udziału własnego w przypadku szkody w wynajmowanym samochodzie;
- ubezpieczenie dla osób aktywnych, m.in. kosztów niewykorzystanych karnetów, zniszczonego lub utraconego sprzętu sportowego, ratownictwa premium i leczenia po powrocie do kraju (związanego z wypadkiem lub nagłym zachorowaniem w trakcie wyjazdu);
- ubezpieczenie rezygnacji, przerwania lub opóźnienia podróży – odszkodowanie pokryje koszty jej organizacji;
- różnego rodzaju klauzule, np. sportów wysokiego ryzyka i zimowych.
Ubezpieczenie podróżne można wykupić dla wszystkich uczestników wyjazdu, również dzieci. Sprawdź też, w jakich sytuacjach osoby towarzyszące są objęte Twoją polisą. Możesz ubezpieczyć zarówno podróż prywatną, jak i służbową.
Przeczytaj, jak wyrobić dziecku kartę EKUZ.
EKUZ a ubezpieczenie turystyczne – czym różni się taka ochrona?
Gdy porównujesz ubezpieczenie z kartą EKUZ i polisą turystyczną, możesz zauważyć diametralne różnice. To może Cię przekonać do tego, który z tych sposobów zabezpieczenia na czas wyjazdu jest rzeczywiście odpowiedni w Twoim wypadku.
Zakres świadczeń medycznych
EKUZ dotyczy tylko sytuacji związanych z opieką zdrowotną w większości krajów europejskich. Nie obejmuje jednak leczenia w prywatnych placówkach i u lekarzy bez umowy z ubezpieczycielem. Nie pokrywa też kosztów, jakie standardowo pokrywają obywatele danego kraju w ramach współdzielenia kosztów opieki zdrowotnej. W ramach tego rozwiązania nie zostanie też opłacony transport medyczny do Polski czy ratownictwo górskie i akcja poszukiwawcza. Ochrona nie dotyczy też sytuacji niezwiązanych z korzystaniem z publicznej służby zdrowia.
Ubezpieczenie turystyczne ma o wiele większy zakres, bo może obejmować także nieprzewidziane sytuacje związane z bagażem, odwołaniem lub opóźnieniem lotu czy innego środka transportu. W jego zakresie może też znaleźć się ubezpieczenie OC w życiu prywatnym i ubezpieczenie NNW.
Kraje objęte ochroną
Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego działa wyłącznie w krajach Unii Europejskiej oraz Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA), czyli w: Polsce, Portugalii, Luksemburgu, Rumunii, Austrii, Belgii, Liechtensteinie, Szwajcarii, Bułgarii, Chorwacji, Czechach, Danii, Estonii, Finlandii, Niemczech, Słowenii, Szwecji, Grecji, Hiszpanii, Holandii, Norwegii, Irlandii, we Francji, Włoszech, na Łotwie, Litwie, Malcie, Słowacji, Węgrzech, Islandii, Cyprze. Ubezpieczenie podróżne w zależności od wybranego wariantu może działać w krajach spoza listy EKUZ. Praktycznie możesz z niego korzystać na całym świecie.
Zakres finansowy i odpowiedzialność
EKUZ pokrywa tylko koszty niezbędnego leczenia w placówkach publicznych, a warunki finansowania opieki medycznej są takie same jak obowiązujące lokalnie. Oznacza to, że jeśli w danym kraju obowiązują jakieś opłaty, Ty też je poniesiesz – tak, jak obywatel tego kraju. Warto wiedzieć, że EKUZ nie wyznacza górnego limitu kwoty, ale działa tylko w ramach systemu publicznego i niezbędnych procedur medycznych. Polisa turystyczna pokrywa koszty zarówno leczenia w placówkach publicznych jak i prywatnych do wysokości sumy ubezpieczenia. Mając polisę i mieszcząc się w tej sumie, nie musisz nic dopłacać – nawet wtedy, kiedy w danym kraju wszystkich obywateli obowiązują dopłaty.
Kiedy wystarczy EKUZ, a kiedy warto mieć też ubezpieczenie podróżne?
EKUZ można nazwać podstawowym zabezpieczeniem, dającym minimum bezpieczeństwa zdrowotnego na terenie wybranych krajów. W przypadku podróży do miejsc spoza listy konieczne będzie wykupienie ubezpieczenia turystycznego. Warto je też rozważyć jako dodatkowe, aby móc za granicą – nawet w krajach Unii Europejskiej i EFTA – korzystać z leczenia w placówkach prywatnych i mieć łatwiejszy oraz szybszy dostęp do specjalistów. Pamiętaj też, że EKUZ nie chroni w wielu sytuacjach kryzysowych, które mogą cię wiele kosztować. Z polisą turystyczną zyskujesz zabezpieczenie bagażu, NNW, OC w życiu prywatnym, assistance, a z rozszerzeniem możesz też nie martwić się o poniesione koszty organizacji podróży, jeśli trzeba będzie ją przesunąć lub odwołać. Będziesz się czuć bezpiecznie również, jeśli dojdzie do uszkodzenia sprzętu czy wypożyczonego samochodu.
Czy można korzystać jednocześnie z karty EKUZ i polisy turystycznej? Tak, te dwie formy zabezpieczenia podróżnego można łączyć i warto to robić. Przykładowo, jeśli z kartą EKUZ trafisz do szpitala we Francji, tylko część leczenia będzie refundowana, ponieważ istnieje tam zasada współpłatności pacjentów. Polisa turystyczna pokryje koszty w pełni.
Przeczytaj, jak łączyć kartę EKUZ i ubezpieczenie podróżne.
Jak wybrać dobre ubezpieczenie turystyczne?
Jeśli chcesz łączyć ochronę w ramach karty EKUZ z ubezpieczeniem podróżnym, przede wszystkim skup się na funkcjach ubezpieczenia, które podniosą Twój komfort, jeśli zajdzie potrzeba skorzystania z opieki medycznej. Oczywiste jest, że najpierw trzeba wybrać wariant, którego zakres będzie obejmował kraj, do którego wyjeżdżasz. Zakres warto dopasować do swojego stylu podróżowania, planowanych aktywności oraz preferencji uczestników wyjazdu. Staraj się przewidzieć, jakie sytuacje kryzysowe mogą być najbardziej prawdopodobne i kiedy najbardziej moglibyście potrzebować wsparcia ubezpieczyciela. Dopasuj rozszerzenia, np. związane z uprawianiem sportów, odwołaniem podróży czy wypożyczonym samochodem.
Ważna będzie także suma ubezpieczenia, od której zależy m.in. wysokość odszkodowania i limit, do którego ubezpieczyciel będzie mógł zwrócić Ci koszty. Na wyjazdy europejskie możesz wybrać mniejsze kwoty. Wyższej sumy ubezpieczenia będą wymagać podróże do Stanów Zjednoczonych, Kanady czy krajów egzotycznych.