Celem filmu promującego Tychy było ukazanie miasta łączącego tradycję z nowoczesnością. Przedstawiono zatem kluczowe atrakcje turystyczne, miejsca kultury oraz nowoczesną infrastrukturę. Pomysłodawcy, chcieli stworzyć film pokazujący miasto, w którym drzemie spory potencjał i które jest w stanie zaoferować wiele zarówno mieszkańcom, jak i odwiedzającym je gościom.
Do pracy nad projektem zaproszono Agnieszkę Seidel-Kożuch, tyszankę, absolwentkę Akademii Sztuk Pięknych w Katowicach na kierunku projektowania graficznego oraz HOLE Films Kreatywną Agencję Filmową.
Ukazanie koncepcji urbanistycznej słynnych architektów
Film jest kolażem przedstawiającym w dynamiczny sposób różnorodność miasta, którą współtworzą ludzie, miejsca, instytucje i wydarzenia. Tytuł Tychy od A do Z, nie jest tylko grą słów, ale nawiązuje do koncepcji urbanistycznej słynnych polskich architektów Hanny i Kazimierza Wejchertów, których wizerunek pojawia się w pierwszym kadrze filmu. Kto mieszka w Tychach, albo choć trochę kojarzy historię powstawania miasta, ten wie, że miasto, a właściwie jego nowa część, zostało zaprojektowane na deskach kreślarskich, a nazwy poszczególnych osiedli to kolejne litery alfabetu będące jednocześnie skrótem imion żeńskich.
W głowach ówczesnych urbanistów i architektów, Tychy jawiły się jako miejsce nie tylko nowoczesne, ale także wygodne do zamieszkania. Do tworzenia miasta niejednokrotnie zapraszano artystów-plastyków, wybitnych architektów, specjalistów od mozaik, rzeźbiarzy. Każde osiedle miało być samowystarczalne, ze swoim ryneczkiem czy placykiem, biblioteką czy innym miejscem z ofertą kulturalną i edukacyjną.
Miasto jest w ten sposób poukładane do dziś, a jego wyjątkowy charakter jest tym, co je wyróżnia i jest powodem do dumy dla osób tu mieszkających.
Ujęto wszystkie ważne punkty charakterystyczne
Ta wyjątkowość, specyficzne socrealistyczno-postmodernistyczne piękno, naturalna, zieleń, była jednym z punktów wyjściowych przy pracy nad scenariuszem. Kolejnym byli, rzecz jasna sami mieszkańcy, ich ukochane miejsca, pasje i aktywności.
Twórcom zależało, żeby wszystko co ważne i charakterystyczne dla miasta znalazło w filmie swoje miejsce – pokazano więc autorów koncepcji miasta Nowe Tychy – Hannę i Kazimierza Wejchertów, fragmenty os. A, kościół Ducha Świętego z polichromiami prof. Jerzego Nowosielskiego, rzeźby Augustyna Dyrdy, nagradzaną Marinę przy Jeziorze Paprocany, żagiel z Portu Pieśni Pracy, Muzyczne Wieczory nad Jeziorem, Pasaż Kultury Andromeda, AUKSO – Orkiestrę Kameralną Miasta Tychy, mozaiki Franciszka Wyleżucha i murale duetu Czary-Mury, pomnik bluesmana Ryśka Riedla.
Czym są litery alfabetu dla Tychów
Film rozpoczyna i kończy panorama miasta – w pierwszej klatce szerokie ujęcie na tyskie osiedla, wraz z kolażem ukazującym małżeństwo Wejchertów, natomiast ostatnie ujęcie przedstawia charakterystyczne budynki z wieżami na placu Baczyńskiego.
Podróż kontynuujemy na os. A jak ANNA – unikatowym w skali kraju socrealistycznym osiedlu górniczym, następnie odwiedzamy między innymi Tyskie Browary Książęce czy Kościół Ducha Świętego z polichromiami prof. Jerzego Nowosielskiego.
Wśród kolejnych wizytówek miasta pojawiają się: Augustyn Dyrda – rzeźbiarz, Marek Moś – dyrygent, dyrektor artystyczny AUKSO – Orkiestry Kameralnej Miasta Tychy i Ryszard Riedel – wokalista, lider zespołu DŻEM.
Kamera prowadzi oko widza poprzez ulice, parki, lasy i Jezioro Paprocany, zagląda na treningi profesjonalnych sportowców, podgląda muzyków podczas próby, filmuje ulubione aktywności sportowe i rozrywki mieszkańców.
- Tyszanie kochają swoje miasto i mocno się z nim identyfikują. W filmie pokazano zatem zarówno piękno miasta – jego pejzaż, charakterystyczne punkty, zieleń, parki, las, miejsca rekreacji, ale także miejsca ważne dla kibiców piłki nożnej i hokeja czy też wizytówki tyskiego przemysłu – Browar i Specjalną Strefę Ekonomiczną z największymi zakładami produkcyjnymi. Film spotkał się z bardzo pozytywnym odbiorem mieszkańców, czemu ci dali wyraz w licznych komentarzach w mediach społecznościowych – mówi Maciej Gramatyka, prezydent Tychów.
Ten żywy kolaż miejski uzupełniają animacje tyskiej artystki Agnieszki Seidel-Kożuch, które przedstawiają charakterystyczne dla Tychów detale, a tym samym wzbogacają kolejne ujęcia. Tego typu rozwiązanie, a więc połączenie pracy filmowców z pracą artysty-grafika, było dość ryzykowne i nowatorskie, a praca nad materiałem, była dla twórców nie lada wyzwaniem, jednak obserwując reakcje odbiorców, można uznać, że udało się odnieść sukces.
Proces tworzenia kolaży
- Od lat tworzę w przestrzeni projektowania graficznego i fotografii, ale to właśnie kolaż cyfrowy stał się moją ulubioną formą wyrazu. To nie tylko technika – to sposób patrzenia na świat, w którym detale łączą się w harmonijną całość. W swoich pracach wykorzystuję przede wszystkim własne fotografie, które przekształcam z niezwykłą skrupulatnością i dbałością o każdy detal. Miasto Tychy dostrzegło potencjał w moich kolażach, ale i w mojej osobie – nie tylko rodowitej tyszance, ale artystce głęboko zakorzenionej w lokalnej kulturze. Stąd wziął się pomysł stworzenia wizualnego hołdu dla Tychów. Przeniesienie mojej wizji „ożywionych” kolaży do ruchomego obrazu w filmie, było nie lada wyzwaniem. Każde zdjęcie musiało przejść pieczołowitą obróbkę: kolorystyczną, graficzną i kompozycyjną. Niektóre ujęcia wymagały niebywałej precyzji – jak scena na placu Baczyńskiego, która rozłożona na 544 klatki została ręcznie wycinana, obrysowywana i uzupełniana o dodatkowe elementy – wspomina Agnieszka Seidel-Kożuch.
Od hyperlapse po energetyczną muzykę
Zamysłem twórców było także pokazanie dynamiki miasta, stąd w obrazie przeplatają się ujęcia realizowane zaawansowanymi technikami filmowymi. Operowanie nowoczesnym sprzętem filmowym, technologią hyperlapse oraz kamerami wysokiej rozdzielczości, ujęcia z drona, które ukazują spektakularne widoki na panoramę miasta, a także dynamiczny montaż i płynne przejścia między scenami nadają filmowi energiczny rytm, oddając pulsujący charakter miasta.
- Naszym celem było uchwycenie unikalnego charakteru Tychów w sposób oryginalny, ukazując zarówno historyczne korzenie, jak i dynamiczny, kulturalny rozwój miasta – mówi Bartek Bala, co-founder i creative producer HOLE Films.
- Film stanowi połączenie nowoczesnych technik realizacji, w tym użycia specjalistycznego sprzętu filmowego, który umożliwia tworzenie ujęć w stylu POV – z perspektywy bohatera. Zastosowaliśmy zaawansowane stabilizatory, w tym filmowy, kask sportowy, co pozwoliło na uchwycenie dynamicznych, płynnych ruchów kamery. Większość ujęć została również skrupulatnie zaplanowana w naszym zespole HOLE Films, na etapie preprodukcji do filmu, tak by możliwa była technika łączenia ich w montażu z animowanymi kolażami, wykonanymi przez tyską artystkę. W mojej opinii Miasto Tychy pełne jest wizualnie inspirujących miejsc, co zdecydowanie ułatwiło nam zadanie uchwycenia piękna miasta okiem kamery – dodaje Łukasz Dambiec, autor zdjęć i montażysta filmu, z HOLE Films Kreatywnej Agencji Filmowej.
Na szczególną uwagę zasługuje również energetyczna, stworzona na potrzeby filmu muzyka i ścieżka dźwiękowa, której kompozytor Grzegorz Jurczyk nadał miejskie, wypełnione efektami dźwiękowymi brzmienie, które nie tylko uzupełnia obraz, ale również współgra z nim, potęgując wrażenie dynamiki i nowoczesności miasta.
Film wpisuje się w nową identyfikację wizualną miasta
Premiera filmu odbyła się na Tyskiej Gali Kultury – 21.03.2024 – podczas wręczania Nagród Prezydenta Miasta Tychy w dziedzinie kultury. Film jest jednym z elementów budowania tożsamości i identyfikacji mieszkańców z miastem oraz wpisuje się w nową identyfikację wizualną miasta, tworzoną od 2021 roku.